SKKN Ứng dụng Gemini AI trong dạy học môn Toán nhằm nâng cao chất lượng học tập

SKKN ứng dụng AI nâng cao chất lượng dạy học môn Toán

SKKN Ứng dụng Gemini AI trong dạy học môn Toán nhằm nâng cao chất lượng học tập được Hoatieu chia sẻ trong bài viết sau đây sẽ là tài liệu tham khảo bổ ích cho các thầy cô trong quá  trình lên ý tưởng và biên soạn sáng kiến kinh nghiệm ứng dụng công nghệ số AI trong quá trình giảng dạy.

• SKKN Một số giải pháp nâng cao chất lượng dạy và học ôn thi vào 10 môn Toán có ứng dụng công nghệ số AI

Tóm tắt nội dung sáng kiến

Sáng kiến kinh nghiệm ”Ứng dụng Gemini AI trong dạy học môn Toán nhằm tạo hứng thú và nâng cao chất lượng học tập cho học sinh ở trường THCS” được triển khai nhằm giải quyết tình trạng học sinh thụ động, e ngại môn Toán khô khan, đồng thời giảm bớt áp lực thiết kế học liệu số cho giáo viên. Đề tài đề xuất bốn giải pháp ứng dụng AI đột phá: thiết kế câu chuyện mở đầu bằng Sách truyện số (Storybook) để kích thích sự tò mò; tạo sơ đồ tư duy (Mindmap) trực quan giúp học sinh hệ thống và ghi nhớ bài học; xuất mã nguồn HTML để thiết kế các trò chơi học tập tương tác chạy trực tiếp trên trình duyệt; và xây dựng ngân hàng câu hỏi trắc nghiệm phân hóa đóng vai ”Gia sư ảo” giúp cá nhân hóa lộ trình tự học tại nhà. Kết quả thực nghiệm tại các lớp 6A, 8D, 9E cho thấy tỷ lệ học sinh hào hứng đón nhận tiết học tăng vọt từ 16,4% lên 85,7%, tỷ lệ bài đạt mức Giỏi tăng từ 22% lên 43%, đồng thời giải phóng sức sáng tạo cho giáo viên với chi phí 0 đồng. Sáng kiến góp phần đổi mới phương pháp giảng dạy và phát triển năng lực số toàn diện cho học sinh THCS.

Nội dung SKKN ứng dụng AI trong dạy và học ôn thi vào 10 môn Toán

I. ĐẶT VẤN ĐỀ

Trong bối cảnh bùng nổ của cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư, giáo dục đang đứng trước những đòi hỏi chuyển mình sâu sắc. Với Chương trình GDPT 2018, cốt lõi của sự đổi mới là chuyển dịch từ truyền thụ kiến thức một chiều sang phát triển toàn diện năng lực người học. Ở cấp THCS, môn Toán không chỉ đóng vai trò nền tảng tri thức thiết yếu mà còn là môi trường lý tưởng để rèn luyện tư duy logic, khả năng suy luận và năng lực giải quyết vấn đề thực tiễn.

Tuy nhiên, nhìn nhận khách quan qua thực tiễn giảng dạy tại trường THCS , tôi nhận thấy một thực trạng còn nhiều trăn trở. Ở một số tiết học, phương pháp truyền thống vẫn nặng tính hàn lâm, khiến những con số và định lý bị bó hẹp trong sách giáo khoa, thiếu đi sợi dây liên kết sinh động với đời sống. Chính sự “lạc nhịp” giữa mô hình dạy học cũ và nhu cầu nhận thức của thế hệ "công dân số" đã tạo ra rào cản tâm lý, khiến môn Toán trở nên khô khan, áp lực với một bộ phận không nhỏ học sinh. Nếu không nhanh chóng thay đổi, chúng ta không chỉ làm thui chột sự sáng tạo của người thầy mà còn đánh mất động cơ học tập tự thân của học trò.

Nhận thức sâu sắc rằng đổi mới phương pháp không thể tách rời chuyển đổi số, tôi nhận thấy việc ứng dụng Trí tuệ nhân tạo – tiêu biểu là mô hình ngôn ngữ lớn Gemini AI – chính là một “đòn bẩy” sư phạm đầy tiềm năng. Trong định hướng xây dựng hệ sinh thái học tập thông minh, Gemini AI nổi lên như "người trợ lý đắc lực" giúp giáo viên tối ưu hóa thời gian soạn giảng, thiết kế học liệu số và sáng tạo các tình huống toán học thực tiễn một cách nhanh chóng. Hơn thế, công cụ này mở ra cơ hội "cá nhân hóa" học tập, biến những khái niệm trừu tượng nhất thành các trải nghiệm trực quan, sinh động qua hình ảnh, câu chuyện và trò chơi đầy sức hút.

Với niềm tin vào sự kết hợp giữa sức mạnh công nghệ và tư duy sư phạm linh hoạt, tôi đã dành tâm huyết nghiên cứu đề tài: “Ứng dụng Gemini AI trong dạy học môn Toán nhằm tạo hứng thú và nâng cao chất lượng học tập cho học sinh ở trường THCS”.

Sáng kiến này là kết quả đúc rút từ quá trình mạnh dạn triển khai thực tế tại các lớp 6A, 8D và 9E ngay từ đầu năm học. Những chuyển biến tích cực về thái độ chủ động đón nhận bài học, ánh mắt hào hứng trong giờ giải toán cùng sự cải thiện điểm số của các em là minh chứng sống động nhất. Đó cũng là nền tảng vững chắc để tôi hệ thống hóa thành các biện pháp cụ thể, với mong muốn góp một phần nhỏ bé nâng cao chất lượng giáo dục bộ môn tại nhà trường.

II. GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ

1. Những nội dung lý luận có liên quan trực tiếp đến vấn đề Hệ thống văn bản quy phạm pháp luật:

Các biện pháp được đề xuất trong báo cáo này được xây dựng dựa trên hai nền tảng pháp lý cốt lõi. Thứ nhất là định hướng đổi mới của Chương trình GDPT 2018 (ban hành theo Thông tư 32/2018/TT-BGDĐT), với mục tiêu chuyển đổi từ phương pháp dạy học nặng về truyền đạt kiến thức sang chú trọng bồi dưỡng năng lực, phẩm chất toàn diện cho học sinh, đặc biệt đề cao năng lực số và tính toán. Thứ hai là chủ trương đẩy mạnh chuyển đổi số của Bộ Giáo dục và Đào tạo, yêu cầu các cơ sở giáo dục chủ động lồng ghép công nghệ thông tin và trí tuệ nhân tạo (AI) vào công tác quản lý cũng như giảng dạy, từ đó kiến tạo nên một môi trường học tập thông minh và bắt nhịp với xu thế công nghệ.

Các khái niệm và lý thuyết nền tảng:

Để làm cơ sở triển khai các biện pháp đề xuất, nội dung nghiên cứu này dựa trên hai nền tảng lý thuyết chính. Trước hết là khái niệm về Trí tuệ nhân tạo tạo – một phân ngành của khoa học máy tính có sức mạnh kiến tạo ra các văn bản, hình ảnh hoặc mã nguồn mới tinh dựa trên tệp dữ liệu nền. Trong bối cảnh hiện nay, nền tảng này đang khẳng định vị thế như một “trợ lý thông minh”, giúp giáo viên tinh gọn đáng kể công đoạn phác thảo và hoàn thiện học liệu. Thứ hai là khái niệm Kỹ nghệ câu lệnh (Prompt Engineering), được định nghĩa là phương thức dùng ngôn ngữ tự nhiên để thao tác và làm việc cùng AI. Thông qua việc rèn luyện thuần thục kỹ năng này, giáo viên có năng lực để điều khiển hệ thống AI nhằm tự động hóa quá trình sáng tạo các sản phẩm phục vụ giảng dạy. Việc làm chủ kỹ thuật này giúp giáo viên điều khiển AI tạo ra các sản phẩm sư phạm (kịch bản Storybook, sơ đồ tư duy, mã nguồn trò chơi) bám sát mục tiêu bài học.

- Lý thuyết học tập trải nghiệm và trực quan hóa: Toán học là môn học trừu tượng, do đó việc sử dụng hình ảnh động (Dynamic Visualization) và kể chuyện (Storytelling) giúp chuyển hóa các khái niệm khó hiểu thành trải nghiệm sinh động, tác động mạnh mẽ đến tư duy hình tượng của học sinh.

- Học tập thích ứng (Adaptive Learning): Là phương pháp tinh chỉnh linh hoạt khối lượng kiến thức cũng như nhịp độ truyền đạt sao cho tương thích nhất với năng lực và nhu cầu tiếp thu của mỗi học sinh.

2. Thực trạng vấn đề nghiên cứu tại đơn vị

Qua quá trình công tác tại trường THCS ..., đặc biệt là đối với các khối lớp 6, 8, 9, tôi nhận thấy thực trạng dạy và học môn Toán còn tồn tại những điểm nghẽn sau:

.............

Xem thêm trong file tải về.