Cơ quan quyền lực của Nhà nước là gì?

Cơ quan quyền lực của Nhà nước là gì? Cơ quan quyền lực nhà nước gồm những cơ quan nào? Hãy cùng Hoatieu.vn tìm hiểu trong bài viết dưới đây.

1. Cơ quan quyền lực của Nhà nước là gì?

Cơ quan quyền lực nhà nước là cơ quan do nhân dân trực tiếp bầu ra để thay mặt nhân dân thực hiện quyền lực nhà nước. Cơ quan quyền lực nhà nước bao gồm Quốc hội và Hội đồng nhân dân các cấp. 

Cơ quan quyền lực nhà nước đại diện cho ý chí, nguyện vọng của nhân dân, được nhân dân chọn ra những đại biểu ưu tú đại diện cho tất cả nhân dân của các giai cấp. Cơ quan quyền lực nhà nước được ban hành văn bản quy phạm pháp luật, quyết định những vấn đề quan trọng để thi hành án và giám sát các hoạt động của cơ quan nhà nước.

2. Ví dụ các cơ quan quyền lực của Nhà nước

Cơ quan quyền lực nhà nước tiêu biểu là Quốc hội. Quốc hội là cơ quan quyền lực cao nhất của nước Việt Nam và là cơ quan do nhân dân trực tiếp bầu ra đại diện cho ý chí, nguyện vọng của nhân dân.

Quốc hội có ba chức năng quan trọng là:

• Lập hiến, lập pháp: Quốc hội có quyền ban hành các văn bản pháp luật bao gồm hiến pháp và các văn bản pháp luật thuộc lĩnh vực cụ thể như luật hình sự, luật dân sự, luật thương mại,...
• Quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước như mục tiêu, chính sách phát triển kinh tế - xã hội; chính sách tiền tệ quốc gia; chính sách thuế;...
• Giám sát các hoạt động của cơ quan nhà nước là hoạt động mang tính chính trị của các cử tri trong Quốc hội để đánh giá sự hiệu quả về các hoạt động của cơ quan nhà nước.

Quốc hội là cơ quan quyền lực cao nhất của nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam bởi nước Việt Nam là nhà nước pháp quyền của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân. Nước Việt Nam là do dân làm chủ, vậy nên Quốc hội đại diện cho nhân dân được coi là cơ quan quyền lực cao nhất. Quốc hội bao gồm Uỷ ban thường vụ quốc hội, hội đồng dân tộc, Các uỷ ban Quốc hội. Quốc hội được nhân dân bầu cử theo nguyên tắc phổ thông, bình đẳng, trực tiếp và bỏ phiếu kín.

3. Cơ quan quyền lực nhà nước ở địa phương là gì?

Cơ quan quyền lực nhà nước ở địa phương là Hội đồng nhân dân các cấp. Hội đồng nhân dân đại diện cho ý chí, nguyện vọng, quyền làm chủ của nhân dân và do nhân dân địa phương đó bầu ra để chịu trách nhiệm trước nhân dân, cơ quan nhà nước cấp cao hơn. Hội đồng nhân dân có nhiệm vụ là quyết định các vấn đề ở địa phương theo quy định của pháp luật, giám sát việc thực hiện những quy định pháp luật tại địa phương và giám sát các hoạt động của cơ quan nhà nước cùng cấp hoặc cấp dưới ở địa phương.

Hội đồng nhân dân các cấp đều bao gồm các ban hội đồng nhân dân và thường trực hội đồng nhân dân nhằm giúp hội đồng nhân dân thực hiện các quy định của pháp luật và giám sát các hoạt động liên quan. 

4. Ủy ban nhân dân là cơ quan quyền lực nhà nước ở địa phương?

Uỷ ban nhân dân là cơ quan chấp hành của Hội đồng nhân dân, đồng thời cũng là cơ quan hành chính nhà nước ở địa phương, chịu trách nhiệm trước Nhân dân địa phương, Hội đồng nhân dân cùng cấp và cơ quan hành chính nhà nước cấp trên.

Uỷ ban nhân dân là do hội đồng nhân dân cùng cấp trực tiếp bầu ra. Tổ chức của Uỷ ban nhân dân được tổ chức phù hợp với những đặc điểm kinh tế - xã hội của từng địa phương và phải đảm bảo tinh gọn, hiệu quả trong quản lý hành chính nhà nước. 

Nhiệm vụ của Uỷ ban nhân dân là thực hiện các công tác quản lý hành chính tại địa phương như thực hiện việc đảm bảo thi hành pháp luật về các lĩnh vực, thực hiện tổ chức ngân sách, thực hiện công tác, nhiệm vụ do cấp trên giao phó,...

Như vậy Uỷ ban nhân dân là cơ quan hành chính nhà nước tại địa phương chứ không phải là cơ quan quyền lực nhà nước tại địa phương. 

Trên đây là những phân tích của Hoa Tiêu về câu hỏi Cơ quan quyền lực của Nhà nước là gì? Mời các bạn tham khảo thêm những bài viết hữu ích trong mục Hỏi đáp pháp luật sau đây:

• Phân biệt Cơ quan Nhà nước và Đơn vị sự nghiệp
• Tổ chức cao nhất trong hệ thống tổ chức quân đội là cơ quan nào?