Tài liệu ôn thi vào 10 phần Phân tích các tác phẩm truyện hiện đại

Tải về
Lớp: Ôn vào 10
Môn: Ngữ Văn

Ôn thi vào lớp 10 môn Văn Phân tích các tác phẩm truyện hiện đại

Phần Phân tích các tác phẩm truyện hiện đại là một trong những nội dung quan trọng trong đề thi vào lớp 10 môn Ngữ văn, đòi hỏi học sinh không chỉ nắm chắc kiến thức mà còn biết vận dụng linh hoạt. Tài liệu ôn thi vào 10 phần Phân tích các tác phẩm truyện hiện đại dưới đây sẽ giúp bạn hệ thống lại dạng câu hỏi thường gặp, phương pháp làm bài hiệu quả và luyện tập với các ngữ liệu sát đề thi mới nhất.

Mô tả tài liệu: File tải về định dạng word dài 21 trang với tổng hợp các phương pháp và kĩ năng giúp các em nắm được cách làm bài Phân tích các tác phẩm truyện hiện đại Ngữ văn thi vào lớp 10.

Chuyên đề ôn thi vào 10 môn Ngữ văn phần Phân tích các tác phẩm truyện hiện đại

Chuyên đề 3: PHÂN TÍCH CÁC TÁC PHẨM TRUYỆN HIỆN ĐẠI

1. Khái quát về dạng đề nghị luận văn học

Có 4 dạng đề nghị luận văn học thường gặp về truyện ngắn hiện đại xuyên suốt chương trình THCS, tuy nhiên đối với đề thi 9 lên 10 chủ yếu tập trung vào dạng đề cơ bản và có thể yêu cầu phân tích các văn bản đưa ra sẽ không nằm trong sách giáo khoa.

Dạng đề

Ví dụ

Dạng 1: Phân tích / Cảm nhận => Dạng đề cơ bản nhất.

VD1:Phân tích truyện ngắn mà em đã được học trong chương trình Ngữ văn 9. (Đây là dạng một số tình thành khi thi cuối kì rất hay ra)

VD2: Phân tích truyện ngắn được cho dưới đây: (Truyện được cho vào đề) (Đây là dạng đề khó và khả năng cao sẽ ra trong kì thi vào 10 theo chương trình mới)

Dạng 2: Chứng minh nhận định => Dạng đề hay gặp trong đề thi HSG

VD: Từ truyện ngắn “Lặng lẽ Sapa” của Nguyễn Thành Long nêu cảm nhận về truyện ngắn trên để làm sáng tỏ nhận định của Giáo sư, nhà giáo, nhà lí luận - phê bình văn học Lê Ngọc Trà đã từng chắc chắn: "Nghệ thuật bao giờ cũng là tiếng nói tình cảm của con người, là sự tự giãi bày và gửi gắm tâm tư”.

2. Yêu cầu của bài văn phân tích một tác phẩm văn học (Truyện ngắn)

- Xác định được thể loại: thể loại truyện ngắn

- Giới thiệu khái quát về tác giả và tác phẩm (nhan đề, đề tài, thể loại,…); nêu ý kiến chung cuả người viết về tác phẩm.

- Phân tích được nội dung cơ bản của truyện ngắn (Cốt truyện, ngôi kể, tình huống, nhân vật, chi tiết…), khái quát chủ đề truyện ngắn.

- Phân tích được một số nét đặc sắc về hình thức nghệ thuật (một số yếu tố các biện pháp nghệ thuật hay được sử dụng như: xây dựng nhân vật mang tính chất điển hình, nghệ thuật kể truyện…), ngôn ngữ mang tiếng nói đời sống, quen thuộc, gần gũi…

- Khẳng định được vị trí, ý nghĩa của truyện ngắn.

Lưu ý: Dạng 1 là dạng cơ bản nhất, là tiền đề để làm được tất cả các dạng còn lại, tuy nhiên vì dạng đề phân tích một truyện ngắn trong SGK thông thường các em đã được thầy cô định hướng kiến thức. Bởi vậy những phương pháp dưới đây sẽ tập trung giúp học sinh làm thành thạo dạng ngoài văn bản (dạng đề phân tích, cảm nhận), tạo nền tảng kiến thức để tiếp cận với các dạng còn lại trong đề thi 9 lên 10

II.Hướng dẫn quy trình viết

Bước 1: Phân tích đề

Bước 2: Tìm ý và lập dàn ý

Bước 3: Viết bài

Bước 4: Đọc lại và soát lỗi

Các bước

Nội dung

Bước 1: Phân tích đề (2 phút)

Gạch chân vào đề:

-Vấn đề nghị luận: đề bài yêu cầu làm rõ điều gì? (thường nằm sau chữ “về...”, “cảm nhận của em về…”, “phân tích về…”)

-Phạm vi phân tích: những chi tiết nào, đoạn trích nào, nhân vật nào… cần phân tích

Ví dụ 1: Phân tích truyện ngắn mà em đã học và yêu thích nhất trong chương trình THCS?

⇒ Vấn đề nghị luận: Truyện ngắn

⇒ Phạm vi phân tích: Toàn bộ tác phẩm

- Hình thức: Bài văn

Ví dụ 2: Phân tích nhân vật người con trong truyện “Bố mẹ li hôn rồi”?

⇒ Vấn đề nghị luận: Nhân vật người con

⇒ Phạm vi phân tích: Các sự việc, diễn biến xãy ra liên quan tới nhân vật người con.

- Hình thức: Bài văn

Các bước

Nội dung

Bước 2:

Tìm ý và lập dàn ý (10 phút - Ghi nhanh ra nháp hoặc gạch vào đề)

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

· Xác định đề tài, chủ đề:

o Đề tài: Nên dựa vào phạm vi đời sống hoặc đối tượng nhân vật.

o Chủ đề: Xem nội dung chính mà văn bản chuyển tải: Cần dựa vào nhan đề, nội dung hướng đến và thông điệp rút ra để tìm.

· Xác định bố cục:

o Các tác phẩm ngoài sách giáo khoa nên ta cần đọc kĩ truyện ngắn được phân tích nhiều lần, nhớ cốt truyện để xác định bố cục, thông thường ta có các cách chia như sau:

o Cách 1: Chia bố cục theo diễn biến câu truyện (Cốt truyện)

o Cách 2: Bổ dọc phân tích theo chi tiết, hình ảnh trong tác phẩm

· Xác định nội dung chính và một số chi tiết độc đáo được sử dụng trong truyện ngắn

o Chia tách truyện ngắn thành các phần và xác định nội dung chính của từng phần, căn cứ vào phần chia bố cục ở bước 2 để xác định nội dung chính

o Tìm những ý nhỏ trong từng phần bố cục (có thể xác định không gian, thời gian, hoàn cảnh, hành động, lời nói, tâm trạng của nhân vật… ứng với từng nội dung vừa tìm)+Nhận xét.

Lập dàn ý

Phần

Nội dung

Mở bài

Giới thiệu tên TG,TP + VĐNL

Thân bài

- Luận điểm 1: Giới thiệu qua về hoàn cảnh sáng tác, ý nghĩa nhan đề của truyện, khái quát chủ đề, đề tài ( Nếu biết không thì thôi, bỏ qua, Không gộp vào mở bài)

- Luận điểm 2,3,4…: Phân tích, làm sáng tỏ giá trị nội dung và giá trị nghệ thuật

- Luận điểm 5: Đánh giá (nd+nt)

Kết bài

Khẳng định lại vấn đề + cảm nhận bản thân

Ví dụ:

Bố và mẹ ly hôn rồi

Con ở với bố. Bố nói bố sẽ không tìm người về làm mẹ kế của con, vì bố lo con sẽ phải chịu tổn thương. Mẹ con cũng rời đi rồi. Trước khi đi, mẹ ôm chặt con khóc không ngừng, liên tục nói “Mẹ xin lỗi con”, mẹ còn nói “Con đợi mẹ nhé, đến khi nào mẹ đủ năng lực, mẹ sẽ quay lại dẫn con đi cùng”.

Một thời gian sau, bố con yêu rồi. Bố dẫn con đi gặp dì ấy, dì đối xử rất tốt với con, dì còn đảm bảo sẽ chăm sóc con, quan tâm con, không để con có chút cảm giác tủi thân nào. Rất nhanh, bố với dì kết hôn. Rất nhanh, bố và dì sinh một em bé. Bố bảo con nhường hết đồ chơi cho em bé nhé, rồi sau này bố mua cho con đồ chơi khác. Nhưng sau đó, bố lại quên mất, bố không mua cho con món đồ chơi nào nữa. Bố đã phải xếp hàng rất lâu để mua món bánh mà em bé thích ăn, còn món con thích bố nói “bố bận lắm, hôm nào rảnh bố mua cho con sau nhé!”. Em bé lớn rồi, một hôm em chạy đến nói với con, mẹ em dẫn em đi ăn kem ngon lắm, nhưng dặn em không được nói cho con biết. Đi công viên chơi, một bên bố nắm tay em, một bên bố nắm tay dì, còn con đi ở phía sau. Sinh nhật em, bố xin nghỉ hẳn một ngày để dẫn em đi chơi, còn đi ăn rất nhiều món ăn ngon nữa, thêm cả một đống đồ chơi mới. Con thì không có… Sắp nghỉ hè, bố bảo năm nay cả nhà mình đi du lịch nhé. Con cứ háo hức mãi, chỉ mong hè ơi đến thật nhanh. Con muốn đi biển, muốn ăn hải sản, ngắm mặt trời lặn dưới đáy đại dương, con đã chuẩn bị rất nhiều quần áo thật đẹp để đi chơi mấy hôm liền. Nhưng cuối cùng, con vẫn không đi, vì bố nói con chuẩn bị thi lên cấp rồi, phải ở nhà ôn thi. Bố, dì và em đi du lịch rồi, một mình con ở nhà ăn mì tôm hoặc thức ăn dì chuẩn bị từ trước… Con và em cãi nhau, em chạy về phía dì, khóc trong vòng tay và sự an ủi của dì, bố đứng trước mặt con, bảo con xin lỗi em đi, nhưng do em làm rách cuốn sổ của con mà. Em khóc càng to hơn, bố mắng con càng lớn, giận dữ nói con phải ra xin lỗi em ngay, đột nhiên con nghĩ, phải chăng bố đã thành bố của người khác rồi, vậy bố của con đâu?

Bảy năm sau, cuối cùng mẹ cũng đã quay trở về thăm con. Con muốn đi cùng mẹ, rời khỏi đây, nhưng mẹ không đồng ý… Hóa ra, mẹ cũng đã kết hôn cùng một người khác, cũng đã sinh một em bé nữa, cũng trở thành mẹ của người khác mất rồi….

(THU LA)

Xem thêm trong file tải về.

Mời các bạn tham khảo thêm các thông tin hữu ích khác trên chuyên mục Học tập - Lớp 9 của HoaTieu.vn.

Đánh giá bài viết
1 7
Tài liệu ôn thi vào 10 phần Phân tích các tác phẩm truyện hiện đại
Chọn file tải về :
Xác thực tài khoản!

Theo Nghị định 147/2024/ND-CP, bạn cần xác thực tài khoản trước khi sử dụng tính năng này. Chúng tôi sẽ gửi mã xác thực qua SMS hoặc Zalo tới số điện thoại mà bạn nhập dưới đây:

Số điện thoại chưa đúng định dạng!
Số điện thoại này đã được xác thực!
Bạn có thể dùng Sđt này đăng nhập tại đây!
Lỗi gửi SMS, liên hệ Admin
0 Bình luận
Sắp xếp theo
⚛
Xóa Đăng nhập để Gửi
Đóng
Chỉ thành viên Hoatieu Pro tải được nội dung này! Hoatieu Pro - Tải nhanh, website không quảng cáo! Tìm hiểu thêm