Cách làm bài nghị luận về một vấn đề tư tưởng đạo lí

Nghị luận về một vấn đề tư tưởng, đạo lí là bàn về một vấn đề thuộc lĩnh vực tư tưởng, đạo đức, lối sống,... của con người nhằm làm sáng tỏ các vấn đề tư tưởng, đạo lí bằng cách giải thích, chứng minh, phân tích,... để chỉ ra chỗ đúng hay sai của một tư tưởng nào đó. 

• Câu thành ngữ giấy rách phải giữ lấy lề nói về đức tính nào?

Trong bài viết này Hoatieu xin chia sẻ một số gợi ý hướng dẫn các em học sinh cách làm bài văn nghị luận về một vấn đề tư tưởng, đạo lí. Mời các em cùng tham khảo.

Dàn bài nghị luận về một vấn đề tư tưởng, đạo lí

Dàn ý chung nghị luận về 1 tư tưởng đạo lý

- Mở bài: Giới thiệu vấn đề tư tưởng, đạo lí.

- Thân bài Giải thích, chứng minh nội dung vấn đề tư tưởng đạo lí.

Nhận định, đánh giá vấn đề tư tưởng, đạo lí trong đó bối cảnh của cuộc sống riêng, chung.

- Kết bài: Kết luận, tổng kết, nêu nhận thức mới, tỏ ý khuyên bảo hoặc tỏ ý hành động.

Bài làm cần lựa chọn góc độ riêng để giải thích, đánh giá và đưa ra được ý kiến của người viết.

Dàn ý chi tiết nghị luận về 1 tư tưởng đạo lý

Mở bài

Sau khi xác định được đề văn là dạng nghị luận về một tư tưởng đạo lý, các bạn cần dẫn dắt vấn đề có thể là bằng một câu nói hoặc một câu chuyện mang vấn đề liên quan.

Từ đó mở hướng dẫn đến vấn đề nghị luận một cách trôi chảy, mượt mà nhất. Ngoài ra, việc chọn lọc những từ ngữ đặc sắc và phù hợp, không lạc đề chính là mấu chốt để gây hứng thú cho người đọc. 

Thân bài

- Giải thích:

Ở phần này, các bạn nên chú ý về những từ ngữ quan trọng và giải thích về cả nghĩa đen lẫn nghĩa bóng. Cần phải bám sát vào tư tưởng đạo lý đề ra và tránh đưa vào những ý nghĩ chủ quan. Sau khi đã giải thích những từ ngữ ẩn ý thì các bạn cần phải khái quát chung để rút ra ý nghĩa tổng thể của tư tưởng đó. Đây là một bước không thể thiếu trong nghị luận về tư tưởng đạo lý.

- Bàn luận: Đây là phần các bạn cần thể hiện lý lẽ bằng ngôn từ của mình để bàn bạc về vấn đề nghị luận tư tưởng đạo lý đó. Ở phần này, cần đưa ra các phương diện biểu hiện của tư tưởng đạo lý đó, lấy các dẫn chứng trong đời sống thực tế để cho bài viết có tính thuyết phục và chính xác hơn.

Hãy nhận xét mức độ đúng đắn và tầm quan tọng của vấn đề. Đồng thời đặt ra các câu hỏi "vì sao, như thế nào" để đào sâu vào vấn đề đó. Hoặc bạn cũng có thể đưa ra các luồng ý kiến trái chiều để nhận định rõ được tính đúng sai (nếu có).

Sau cùng, hãy đánh giá về mặt tốt, xấu, biểu hiện hai mặt của vấn đề nghị luận. Khi viết, bạn nên cẩn trọng, đưa ra ý kiến và quan điểm một cách khách quan, có căn cứ và không lấy thông tin sai lệch. Các em có thể tham khảo thư viện bài giảng điện tử của Colearn để nâng cao năng lực học tập tốt nhất.

Sau cùng, các bạn cần phải có quan điểm vững vàng khi viết, có lập trường riêng để bài viết có thể thuyết phục được người đọc.

- Bài học nhận thức và hành động: Sau những lý lẽ chặt chẽ, bàn luận vấn đề một cách kỹ càng, các bạn cần rút ra bài học và hành động của bản thân. Bài học rút ra ưu tiên hướng tới tuổi trẻ, phù hợp và thiết thực. Không nêu ra những ý chung chung, mang tính trừu tượng.

Kết bài

Một lần nữa, bạn hãy nhắc lại vấn đề nghị luận đó, nêu đánh giá nhận xét chung một cách tổng quát. Ngoài ra, các bạn có thể mở rộng hoặc nâng cao vấn đề đó để phát triển bài viết giúp cho phần kết bài được cô đọng và hàm súc hơn.

Một số đề nghị luận về tư tưởng đạo lí lớp 9

• Top 3 bài suy nghĩ về đạo lý uống nước nhớ nguồn hay chọn lọc
• Top 10 bài nghị luận về sống cống hiến hay chọn lọc
• Top 9 bài nghị luận về lòng nhân ái hay sâu sắc
• Top 8 bài nghị luận về lối sống có trách nhiệm siêu hay

Mời các bạn tham khảo thêm các thông tin hữu ích khác trên chuyên mục Học tập - Lớp 9 của HoaTieu.vn.